Personat që vuajnë nga sëmundje neurologjike si epilepsia, migrena, sëmundja e Parkinsonit apo skleroza e shumëfishtë duhet të këshillohen patjetër me mjekun përpara se të vendosin të agjërojnë gjatë muajit të Ramazanit. Kështu është shprehur profesori Şeref Demirkaya, pedagog në Departamentin e Neurologjisë në University of Health Sciences, Gulhane Faculty of Medicine, në një prononcim për Anadolu Agency.
Sipas tij, me afrimin e Ramazanit shtohen ndjeshëm konsultat në ambulancat neurologjike, ku pyetja më e shpeshtë e pacientëve është: “A mund të agjëroj?”. Demirkaya thekson se nuk ka një përgjigje të prerë “po” ose “jo”, pasi çdo rast duhet vlerësuar individualisht, duke marrë parasysh gjendjen e përgjithshme shëndetësore, llojin dhe ashpërsinë e sëmundjes, medikamentet e përdorura si dhe faktorët e rrezikut.
“Ne dëshirojmë që pacientët tanë t’i përmbushin detyrimet e tyre fetare me qetësi shpirtërore, por njëkohësisht synojmë që shëndeti i tyre të mos rrezikohet,” është shprehur ai.
Rreziku nga dehidratimi dhe çrregullimi i gjumit
Profesori nënvizon se Ramazani nuk duhet parë vetëm si periudhë urie e zgjatur. Ulja e marrjes së lëngjeve mund të shkaktojë çrregullime të elektroliteve, ndërsa ndryshimet në orarin e gjumit mund të nxisin përkeqësimin e disa sëmundjeve neurologjike. Po ashtu, ndryshimi i regjimit ushqimor dhe përqendrimi i dozave të barnave mes syfyrit dhe iftarit mund të krijojë vështirësi, sidomos te pacientët që marrin disa medikamente në ditë.
Ai këshillon që çdo pacient të konsultohet me mjekun që ndjek rastin e tij, pasi vetëm ai mund të vlerësojë nëse medikamentet mund të përshtaten me orarin e agjërimit dhe nëse dieta është e përshtatshme.
Epilepsia
Uria është një nga faktorët që mund të nxisë krizat epileptike. Dehidratimi i zgjatur dhe mungesa e gjumit gjithashtu mund të provokojnë kriza. Shumë pacientë me epilepsi trajtohen me disa barna në orare të ndryshme gjatë ditës, çka e bën të vështirë përshtatjen e trajtimit vetëm në dy vakte. Vendimi për agjërim duhet të merret duke analizuar shpeshtësinë dhe ashpërsinë e krizave, si dhe terapinë e përdorur.
Migrena
Pacientët me migrenë mund të përjetojnë shtim të dhimbjeve të kokës në ditët e para të Ramazanit, për shkak të urisë së zgjatur dhe mungesës së gjumit. Ndryshimet në dietë mund të përkeqësojnë simptomat. Mjeku rekomandon që këta pacientë të mos e anashkalojnë syfyrin, të ushqehen në mënyrë të balancuar, të sigurojnë gjumë të mjaftueshëm dhe të ruajnë nivele të qëndrueshme të sheqerit në gjak.
Sëmundja e Parkinsonit
Shumica e pacientëve me Parkinson janë mbi 65 vjeç. Kjo sëmundje karakterizohet nga kufizim i lëvizjes dhe kërkon marrje të rregullt të medikamenteve në doza të ndara gjatë ditës. Ndërprerja ose ndryshimi i orarit të terapisë mund të përkeqësojë simptomat, ndaj respektimi strikt i dozave është thelbësor. Edhe në këtë rast, vendimi për agjërim duhet marrë vetëm pas konsultës me mjekun.
Skleroza e shumëfishtë (MS)
Ecuria e sklerozës së shumëfishtë ndryshon nga një pacient te tjetri. Disa mund të jenë në faza të avancuara ose të përdorin terapi që ndikojnë sistemin imunitar. Uria dhe dehidratimi i zgjatur mund të rrisin lodhjen, një nga simptomat më të shpeshta të MS. Gjithashtu, duhet vlerësuar me kujdes rreziku i infeksioneve te pacientët që marrin terapi imunosupresive.
Goditjet në tru
Goditja në tru është më e shpeshtë te personat mbi 65 vjeç, ndërsa rreziku rritet edhe më shumë pas moshës 75-vjeçare. Për këta pacientë, mjekët duhet të vlerësojnë jo vetëm stabilitetin neurologjik, por edhe kontrollin e tensionit arterial, nivelin e sheqerit në gjak, trajtimet për sëmundjet e zemrës dhe mundësinë e përshtatjes së barnave gjatë agjërimit.
Shtim i ankesave për dhimbje koke gjatë Ramazanit
Gjatë muajit të Ramazanit, klinikat neurologjike dhe urgjencat përballen më shpesh me pacientë që ankohen për dhimbje koke. Ndryshimet në dietë, rritja e tensionit, mungesa e gjumit dhe pakësimi i lëngjeve janë ndër faktorët kryesorë që ndikojnë.
Në përfundim, profesori thekson se është thelbësore një qasje e balancuar: ruajtja e shëndetit duhet të ecë paralelisht me përmbushjen e detyrimeve fetare, duke mos rrezikuar gjendjen shëndetësore të pacientëve.
